ΑΣΤΑΘΕΙΑ ΩΜΟΥ

Ο ώμος είναι μια άρθρωση με σημαντική  ελευθερία κινήσεων. Η επαφή των οστών που τη σχηματίζουν (η κεφαλή του βραχιονίου και η ωμογλήνη της ωμοπλάτης) δεν έχουν μεγάλη επαφή μεταξύ τους.

Η καλή λειτουργία της άρθρωσης και η σταθερότητά της οφείλεται στα μαλακά της μόρια όπως ο επιχείλιος χονδρος και οι σύνδεσμοι.

Ύπάρχουν περιπτώσεις όπου η άρθρωση του ώμου μπορεί να γίνει ασταθής.

Αυτό συμβαίνει όταν τα σταθεροποιητικά στοιχεία του ώμου δεν καταφέρνουν να κρατήσουν την βραχιόνια κεφαλή επικεντρωμένη στην ωμογλήνη.

Όταν η κεφαλή του βραχιονίου οστού χάνει εντελώς την επαφή της με την ωμογλήνη τότε έχουμε ένα εξάρθρημα του ώμου. Σε αυτές τις περιπτώσεις δεν μπορεί να υπάρξει αυτόματη ανάταξη εκτός από σπάνιες περιπτώσεις όπου υπάρχει χρόνια αστάθεια και οι ασθενείς κάνουν ανάταξη απο μόνοι τους.

Τα εξαρθρήματα του ώμου αποτελούν περίπου το 50% των συνολικών εξαρθρημάτων και  είναι αποτέλεσμα τραυματισμού.

Πιο συχνά (97% των περιπτώσεων) το εξάρθρημα είναι πρόσθιο και οφείλεται σε κάκωση με το άνω άκρο σε έξω στροφή, απαγωγή και έκταση

Το οπίσθιο εξάρθρημα (2% περιπου των περιπτώσεων) οφείλεται συνήθως σε κτύπημα στην πρόσθια επιφάνεια του ώμου ή σε βίαιη μυική σύσπαση π.χ. Κρίσεις επιληψίας, ηλεκτροπληξία.

Το κατώτερο εξάρθρημα ή luxatio erecta (λιγότερο του 1%) οφείλεται σε υπερ-απαγωγή και αξονική συμπίεση. Είναι το εξάρθρημα που συχνότερα παρουσιάζει επιπλοκές από τα αγγεία και τα νεύρα της περιοχής.

Το εξάρθρημα του ώμου μπορεί να μεταβληθεί σε χρόνια αστάθεια ή καθ’έξιν εξάρθρημα.

Στις περιπτώσεις αυτές υπάρχει υποτροπή του εξαρθρήματος όταν επαναλαμβάνεται η κίνηση της αρχικής κάκωσης. Όσα παραπάνω επεισόδια συμβαίνουν τοσο πιο “εύκολα” εξαρθρώνεται ο ώμος ακόμη και κατα την διάρκεια του ύπνου.

Το γεγονός αυτό είναι πιο συχνό στις περιπτώσεις όπου το πρώτο επεισόδιο γίνεται σε ηλικία μικρότερη των 30 ετών και πιο συχνά στους άνδρες.

Η κατάσταση του καθ’έξιν εξαρθρηματος συμβαίνει γιατι υπάρχει μια βλάβη των σταθεροποιητικών στοιχείων του ώμου με κυριότερη την αποκόλληση του επιχειλίου χόνδρου πρόσθια και κατώτερη μοίρα του (Βλάβη bankart).  Αυτή σε συνδυασμό μια ένα συμπιεστικό κάταγμα στην κεφαλή του βραχιονίου (βλάβη Hill-Sachs) δημιουργούν τις συνθήκες που ευνοούν την υποτροπή.

Το καθ’έξιν εξάρθρημα αντμετωπίζεται χειρουργικά. Η χειρουργική αντιμετώπιση είναι απαραίτητη διότι τα επαναλαβανόμενα εξαρθρήματα μπορεί να καταστρέψουν την άρθρωση αλλά και γιατί είναι μια δυνιτκά επικίνδυνη κατάσταση αφού το εξάρθρημα μπορεί να συμβεί θεωρητικά ανα πάσα στιγμή ( πχ. Κολύμβηση στα βαθια)

Η επέμβαση γίνεται με την μέθοδο της αρθροσκόπησης ώμου.

Ο επιχείλιος χόνδρος ανατάσσεται στην ανατομική του θέση και καθηλώνεται στο οστό με ειδικά  ράμματα που ονομάζονται οστικές άγκυρες.

Η νοσηλεία στο νοσοκομείο περιορίζεται στη μια νύχτα. Το χειρουργείο ακολουθεί ένα πρόγράμμα αποκατάστασης με διάρκεια περί τους δύο μήνες.

Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις όπου ο ώμος παρουσιάζει αστάθεια χωρίς ποτέ να έχει υπάρξει εξάρθρημα.

Είναι οι περιπτώσεις όπου λόγω επαναλαμβανόμενων κινήσεων με το χέρι πάνω από το κεφάλι ή σε ασθενείς με γενικευμένη χαλαρότητα αρθρώσεων. Η αστάθεια αυτή ονομάζεται και πολυκατευθυντική με την έννοια ότι η κεφαλή του βραχιονίου μετακινείται σε πολλαπλές κατευθύνσεις κατά την κίνηση.

Αυτού του τύπου η αστάθεια είναι συχνή σε αθλητές όπως ρίπτες, βολεϋμπολίστες, αρσιβαρίστες ή αθλητές και αθλήτριες ενόργανης.

Η πολυκατευθυντική αστάθεια είναι πάθηση που αντιμετωπίζεται κατ’εξοχήν συντηρητικά με πρόγραμμα αποκατάστασης και ενδυνάμωσης.

Στο ιατρείο μας παρέχεται μια ολοκληρωμένη προσέγγιση και αντιμετώπιση σε όλες τις μορφές αστάθειας ώμου.

Πηγές: Abrams R, Akbarnia H. Shoulder Dislocations Overview. [Updated 2021 Aug 13]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2022 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK459125/, www.amboss.com